Hoe sluit je een tunnel af voor buitenverkeer? De Waaslandtunnel in Antwerpen




Inleiding

Vanaf 23 september gaat het verkeer in de Waaslandtunnel enkel nog voor lokale bewoners. Zo willen ze het sluipverkeer tegengaan dat de Kennedytunnel vermijdt, maar hoe kan je zoiets garanderen?  Elke goed uitgevoerde verkeersverandering heeft een fysieke verandering van de straat nodig. Bij een verlaging van de snelheid op een baan moet je de baan dunner maken zodat automobilisten een gevoel hebben dat ze minder snel mogen gaan. Ook autovrije zones markeer je niet alleen met borden maar ook met een zinkbaar paaltje. Tegenwoordig wordt het hangen van verkeerscamera's ook gezien als een goedkope manier om hetzelfde effect te krijgen, zo kan je gemakkelijk boetes uitdelen aan overtreders. De stad heeft echter al bekend gemaakt dat ze het niet gaan beboeten. (Nora, Luc, & Mathieu, 2024) Met andere woorden gaat er geen verandering plaatsvinden, automobilisten zullen deze verandering vermoedelijk volledig negeren. De absolute minimumgarantie voor deze verkeersverandering wordt dus al niet ondernomen. Maar laten we even bedenken hoe we deze verandering werkelijk teweeg zouden kunnen brengen.

Een autobaan voor lokale bewoners is een grappige politieke belofte, die bijna niet te garanderen is. Zelfs met een camerasysteem zullen vele niet bewoners nog steeds bewust of onbewust de Waaslandtunnel gebruiken. Er is simpelweg geen verschil tussen een inheemse wagen en een uitheemse wagen. Maar er bestaat wel een verschil in de voertuigen die gebruikt kunnen worden door lokale Antwerpenaren. Als je de Waaslandtunnel echt wilt omtoveren tot een route voor lokale bewoners moet je de weg helemaal omtoveren tot een ander product. Buurtbewoners kunnen gemakkelijker gebruik maken van openbaar vervoer en fietsen. Als iemand serieus is over het omtoveren van een weg naar een weg voor lokale bewoners zijn dit de belangrijkste opties om te overwegen. 


Rijvakaanpassingen

Nu bekijk ik in groter detail hoe deze verandering teweeg zou komen. De tunnel heeft een inwendige diameter van 8.70m. Momenteel is de rijweg 6.75m breed, en is er nog een kleine zijwandelweg voor technici. (Sint Anneke, 24) De trams van De Lijn in Antwerpen zijn allen 2.30m breed. (Wikipedia, 2024) Ik ben geen spoorexpert en ik ben niet zeker van wat de exacte speling hoort te zijn langs beide kanten van de tram. Als we elke tram langs beide kanten een speling geven van 0.10m geeft dat wel een mooie ronde 2.50m. Voor een tram in beide richtingen door de waaslandtunnel te sturen zou je dus een wegdek van maar 5m nodig hebben. De trams passen ook in de hoogte in de tunnel, ze zijn 3.40m hoog. De tunnel kan maximum voertuigen van 4.20m ontvangen. Dat geeft hiernaast nog een mooie 3.70m voor een breed fietspad in beide richtingen. Door geen andere voertuigen toe te laten door de tunnel kunnen noodvoertuigen de tunnel nu ook gebruiken als expresweg. Hieronder een kleine visualisatie.





De Tramlijn

Maar hoe zou een tramlijn door de waaslandtunnel verbonden worden met de rest van het netwerk? Ik heb hier een kleine kaart voorzien, in het blauw hebben we het huidige tramnetwerk. Rood is de Waaslandtunnel, paars zijn de premetrotunnels. Het Antwerpse tramnetwerk komt heel onduidelijk over, er ontbreekt ook een toekomstvisie voor de premetro. Dus ik weet niet hoe deze lijn het best geïntegreerd wordt met de toekomstplannen van Antwerpen. In mijn eerste plan functioneert de tunnel als tramtunnel. Het plan is hierbij je lijn 5 overneemt, deze gaat dan niet langer door de premetrotunnel maar volgt 12 tot Halenstraat. Daar split de lijn af richting de Waaslandtunnel. (zie rode gestippelde lijn) De tram kruist ook lijn 24 aan Paardenmarkt. Ik zou zeker een soort van tussenstation maken bij Brouwersvliet zodat mensen daar kunnen overstappen en ook met de fietsweg kunnen binnengaan of verlaten. Langs de kant van Sint-Anna kan de lijn naar het zuiden gaan en de halte Halewijn kruisen, waarna het de Koningin Astridlaan volgt en eindigt in Burcht. 

Mijn tweede mogelijke plan beschouwt de tram eerder als premetro. We zouden de Waaslandtunnel kunnen uitbouwen zodat die aansluit aan de premetro bij Elisabeth. (zie paarse stippenlijn) In dit geval zou ik premetrolijn 2 overnemen en omleiden na Astrid, ook in dit geval zou ik nog metrostations bouwen bij Paardenmarkt en Brouwersvliet, waarna het dezelfde route verderzet in Sint-Anna als bij het eerste plan. Een derde plan voor de tram langs Sint Anna linkeroever is dat de tram zou eindigen bij Esmoreit.



Verdere aanpassingen

Dan zijn er nog een paar kleine netwerkveranderingen die ook belangrijk zijn om in te voeren. Voor de fietstunnel is het belangrijk dat de fietstunnel samenwerkt met de rest van het fietsnetwerk. Er moeten brede fietspaden verbonden worden aan de tunnel langs beide kanten van het kanaal. Daarnaast zou ik ook 1 van de 2 snelwegopritten in de Blancefloerlaan of de Charles de Costerlaan wegdoen. Door het verwijderen van de Waaslandtunnel zal er minder verkeer passeren door Sint Anna, en dus zijn twee opritten onnodig. Dit versimpelt ook het verkeer op de snelweg.




Slot

De afgewerkte Oosterweelverbinding gaat ervoor zorgen dat er vanaf 2030 meer auto’s op de ring en in Antwerpen rijden. Om dit te vermijden moeten we drastische stappen ondernemen en andere autoverbindingen afsluiten. De Waaslandtunnel is in elk geval al dringend aan renovatie toe, en zal binnen een aantal jaar zeker volledig moeten sluiten, een geschikt moment om de verkeerssituatie te veranderen dus. En als we dit plan kunnen uitvoeren voor of op het moment dat de Oosterweelverbinding opent zou dit dus goed gepast zijn. 





Hier is nog een kleine weergave van hoe plan 1 er op het netwerk uit zou zien. En hier is nog een interessante oproep die de Fietsersbond gepost heeft tijdens corona: https://www.fietsersbond.be/nieuws/over-schelde-verbindingen-voor-fietsers
En hier nog recenter nieuws van de Fietsersbond in Antwerpen die oproept voor een nieuwe verbinding: https://www.fietsersbond.be/nieuws/de-schelde-over-of-onder


Bibliografie

Nora, E., Luc, M., & Mathieu, V. (2024, Augustus 22). Waaslandtunnel in Antwerpen vanaf 23 september alleen nog voor lokaal verkeer, maar stad gaat niet beboeten. Opgehaald van VRTNWS: https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2024/08/22/waaslandtunnel-vanaf-23-september-alleen-nogtoegankelijk-voor-lo/

Sint Anneke. (24, Augustus 2024). Waaslandtunnel geschiedenis. Opgehaald van Sint Anneke: https://www.sint-anneke.com/waaslandtunnel/

Wikipedia. (2024, Augustus 24). HermeLijn. Opgehaald van Wikipedia: https://nl.wikipedia.org/wiki/HermeLijn#cite_ref-Trams_2014_1-1


Reacties

Populaire posts van deze blog

Museums and Ai

yimBE introductie

Een tekomstvisie voor betere snelverbindingen in Brussel